Back to Top

ሕቶ(102): ብዛዕባ ሱጁደ ሰህው አብ እዋን ሶለሰት ዘገድዱን ቦታታቱን ምፈለጥና ደስ ምበለና?
መልሲ:

ብሓፈሻ ሱጁደ ሰህው ግቡእ ዝገብሩ ነገራት ሰለስተ እዮም: ምውሳኽ፣ ምቅናስን ጥርጣረን እዮም።

ምውሳኽ: ንአብነት ሩኩዕ፣ ሱጁድ፣ ቂያምን ኮፍ ምባልን እንተወሲኹ

ምቅናስ: ካብ ናይ ሶላት ዓንዲ ወይ ኸዓ ግቡእ (ዋጅብ) እንተቀኒሱ

ጥርጣረ: ንአብነት ክንደይ ከምዝሰገደ አብ ጥርጣረ እንተአቲው ሰለስተ ዶ አርባዕተ

ብዛዕባ ምውሳኽ ሓደ ሰብ ካብ ሶላቱ እናፈለጠ ሩኩዕ፣ ሱጁድ፣ ጠጠው ምባል ወይኸዓ ኮፍታ እንተወሲኹ ሶላቱ የዕኑዎ። ምኽንያቱ ሓደ ሰብ እናፈለጠ እንተወሲኹ ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም ካብ ዝአዘዙዎን ካብ ዝበሉዎን ዓይነት ሶላት ዝተፈለየ ዓርሱ ዝኸአለ አምፂኡ ማለት እዩ ዝኸውን። ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም ኸዓ አብ ዝሰርሖ ስራሕ ናትና አምር (ትእዛዝ) እንተዘይብሉ እቲ ስራሕ ተመላሲ (አላህ አይቅበሎን) እዩ።(113)

እቲ ዝወሰኾ ብርስዐ እንተኾይኑ ግን ሶላቱ አይዐነወን፤ ነቲ ርሰዐ ግን ድሕሪ ምስልማቱ (አሰላሙ ዓለይኩም ወራሕመቱላህ ኢሉ ምዝዛሙ) ተወሳኺ ሱጁድ ይገብረሉ። ነዚ መርትዖና ኸዓ አብ አቡ ሁረይራ ዝተመሓላለፈ ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም. ዙሁር ወይ ዓሱር አብ ዘስግዱሉ ሓደ እዋን ብርሰዐ አብ ኻልአይ ረከዓ አሰላሚቶም ነይሮም ድሕሬኡ ምስዘከሩዎም እቲ ዝተረፈ ክልተ ረከዓ ብምውሳኽ አሰላሚቶም ተወሳኺ ክልተ ሱጁድ ወሲኾም። (114) ኢብኑ መስዑድ አብ ዘመሓላለፎ ሓዲሥ `ውን ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም ዙሁር አብ ዘስግዱሉ ኻሊእ እዋን ሓሙሽተ ረከዓ ገይሮም ሰጊዶሞ ምስወደኡ ሱሓበታት ሶላት ወሲኹ ድዩ? ኢሎም ሓተቱዎም፤ ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም ኸዓ ንምታይ ኸምኡ ከምዝበሉዎም ምስሓተቱ ሓሙሽተ ሰጊዶም ብምባል መለሱሎም ሽዑ ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም ኣእጋሮም እልግስ አቢሎም ክልተ ሱጁድ ወሰኹ (115)

ብዛዕባ ምጉዳል ካብ ዓንድታት ሶላት ሓደ እንተኾይኑ ኸዓ ዝኾነ ይኹን ሰብ አብ ዝሰግደሉ እዋን ንዝረሰዖ ወይ አብቱ እዋን ይዝክሮ: ከምኡ እንተኾይኑ ናብቱ ቦታ አልጊሱ  እቲ ዝተረሰዐ ዓንዲ የምፅእ። ወይ ኸዓ አብታ ቦታ ናይቲ ኻሊእ ረከዓ ክሳብ ዝሰግር አይዘከረን: ከምኡ እንተኾይኑ ድማ እታ ኻልአይቲ ረከዓ ክንድ ታ ዓንዲ ዘጉደለላ ቀዳመይቲ ትኸውን; በቲ ናይ መጀመርታ ይዘክሮ በቲ ኻልአይ አብ መወዳእታ ድሕሪ ምስልማት ክልተ ሱጁድ ይውስኽ።

ንአብነት ሓደ ሰብ አብ ዝሰግደሉ እዋን ሓደ ሱጁድ ወሪዱ ኮፍ ከይበለን ኻልአይቲ ሱጁድ ከይወሰኸን ናብቲ ኻልአይ ረከዓ ሰጊሩ ቁርአን አብ ዝጅምረሉ እዋን በቲ ናይ መጀመርታ ረከዓ ኻልአይ ሱጁድን አብ ሞንጎ ኮፍ ምባልን ከምዘይገበረ ዘከረ ሽዑ ናብ ቦታኡ ተመሊሱ እታ ኻልአይቲ ሱጁድን አብ ሞንጎ ኮፍ ምባልን አምፂኡ እቲ ዝተረፈ አካል ሶላት ክሳብ መዛዘሚ ብምኻድ አሰላሚቱ ክልተ ሱጁድ ይውስኽ።

ነቲ ኻልአይ አብ ቦታ ናይቲ ኻሊእ ረከዓ ክሳብ ዝበፅሕ ንዘይዘከረ ድማ ከም አብነት አብ ናይ መጀመርታ ረከዓ እታ ኻልአይቲ ሱጁድን አብ ሞንጎ ኮፍ ምባልን ከምዘይገበረ ዝዘከረ ናብ ኻሊእ ረከዓ ሰጊሩ አብ ናይ ኻልአይቲ ረከዓ ሱጁድ ምስበፅሐ እዩ። ከምኡ እንተኾይኑ እዛ ኻልአይቲ ረከዓ ክንድታ ናይ መጀመርታ ይገብራሞ ነዛ ኻልአይቲ ረከዓ ድማ ኻሊእ ረከዓ አምፂኡ ሶላቱ ዛዚሙ ምስ አሰላመተ ክልተ ሱጁድ አብ ድሕሪ ምስላም ይውስኽ።

ግቡእ ምቅናስ ክንብል ከለና ኸዓ እቲ ዋጅብ ዝኾነ ነገር ረሲዑ ናብ ኻሊእ ቦታ ምስበፅሐ ይዝክር። ንአብነት ሱጁድ አብ ዝገብረሉ እዋን “ሱብሓነ ረቢየል አዕላ” ከምዘይበለ አብ ሱጁድ ቅንዕ ኢሉ ክሳብ ዝቅፅል አይዘከረን እንበል፤ እዚ ድማ ካብ ግቡአት (ዋጅባት) ሶላት ሓደ ብርስዐ እዩ ገዲፉ: ከምኡ እንተኾይኑ ሶላቱ ብምቅፃል ወዲኡ ቅድሚ ምስልማት (አሰላሙ ዓለይኩም ወራሕመቱላህ ምባሉ) ክልተ ሱጁድ ይውስኽ። ምኽንያቱ ነቢና ሶለሏሁ ዓለይሂ ወሰለም ካብ ዋጅባት ሓደ ንዝኾነ (ክልተ ተሕያተ አብ ዘለዎ ሶላት) ናይ መጀመርታ ተሕያቱ ገዲፎም ምስሓለፉ አብ ዝዝክሩሉ እዋን ትኽ ኢሎም ሶላቶም ቀፂሎም ቅድሚ ብምስልማት ምዝዛሞም ነቲ ዝረሰዑዎ ሱጁደ ሰህው (ናይ ርሰዐ ሱጁድ) ብምውሳኽ ስለዘዐረዩዎ። (116)

ብዛዕባ ጥርጣረ ክንብል ከለና ድማ ንምውሳኽ ወይ ኸዓ ንምቅናሱ ሰለስተ ዶ አርባዕተ እየ ሰጊደ ዝብል ዓይነት ጥርጣረ እንተአቲዩዎ ማለት እዩ። እዚ ኸዓ ወይ አብ ጥርጣረኡ እቲ ሓደ ክሕይለሉ: ከምኡ እንተኾይኑ ብመሰረት እቲ ዝሓየለ ጥርጣረ ይቅፅልሞ አብ መወዳእታ ድሕሪ ምስልማት ክልተ ሱጁድ ይውስኽ ፤ ወይ ኸዓ ካብተን ክልተ ጥርጣረታት ዋላ እቲ ሓደ ዘይሓየለ ክተርፍ: ከምኡ እንተኾይኑ ድማ አብቲ ርግፀኛ መሰረት ማለት አብቲ ዝነአሰ ብምህናፅ ቅድሚ ምስልማቱ ክልተ ሱጁድ ይውስኽ።

ንአብነት ሓደ ሰብ ዙህር አብ ዝሰግደሉ እዋን ሰለስተ ድየ አርባዕተ ሰጊደ? ዝብል ጥርጣረ ይአትዎ። ደሓር ሰለስተ ንምዃኑ የረጋግፅ: ካብኡ እተን ዝተረፋ ምሰአማልአ አሰላሚቱ (አሰላሙ ዓለይኩም ወራሕመቱላህ ኢሉ ዛዚሙ) ነቲ ርስዐ ሱጁድ ብምውሳኽ የዐርዮ። በቲ ሓደ ሓሳብ ምርግጋፅ ንዘይኸአለ አብነት ድማ ዙህር አብ ዝሰግደሉ እዋን ሰለስተ ዶ አርባዕተ ረከዓ እየ ሰጊደ ንዝብል በቲ ሓደ ሓሳብ ከረጋግፅ አይከአለን: ከምዚ እንተኾይኑዎ ኸዓ አብቲ መስረት ወይከዓ ትሑት ዝኾነ (ሰለስተ ጥራይ ከምዝኾነ ብምሕሳብ) ብምህናፅ ቅድሚ ምስልማቱ ሱጁድ ይገብር።

ብመሰረት እዚ ሱጁደ ሰህው (ናይ ርሰዐ ሱጁድ) ዝግበር ካብ ዋጅባት (ግቡአት) ሓደ ብምግዳፉ ወይ ዘለዎ ጥርጣረ ናብ ሓደ ንምዃን ብዝአብዮ እንተኾይኑ ቅድሚ ምስልማት፤ እቲ ሱጁደ ሰህው ዝግበር ረከዓ ብምውሳኹ ወይ ዘለዎ ጥርጣረ ናብ ሓደ ሓሳብ ብዝኾነሉ እንተኾይኑ ኸዓ ድሕሪ ምስልማት ከምዝኾነ ንርዳእ።

እዋናዊ

ሕሩያት

ብበዝሒ ዝተረአዩ